maandag 25 april 2016

Textielerfgoed in Tilburg: nieuwe publicatie Stadsmuseum Tilburg

Foto Remco van Dun
Drie wandelroutes. Textielerfgoed in Tilburg is de nieuwe publicatie van Stadsmuseum Tilburg. Het boek is nummer 18 in de serie 'Stadsmuseum Tilburg Cahier'. Het werd geschreven door Ronald Peeters, Rob van Putten en Petra Robben. Een boek over erfgoed, modern vormgegeven door grafisch ontwerper Remco van Dun. Fotograaf was Jan van Oevelen, die in 2015 de Heuvelstraat in beeld bracht.

Foto Jan van Oevelen
In plaats van winkelpanden zijn dit keer vijf typen gebouwen in beeld gebracht: weverswoning, fabriekshuis, fabriek, fabrikantenwoning en arbeiderswoning. Deze woningen en bedrijfspanden zijn achterin het boek beschreven. De weverswoningen waren er eerder dan de arbeiderswoningen, zo blijkt. In plaats van armetierig en kleinbehuisd, bleek de weverswoning te fungeren als een 'bedrijfswoning' van de wever. Een fabriekshuis is de voorloper van een fabriek en Tilburg beschikt nog over zo'n pand. Het is gelegen aan de Veldhovenring 90-94. Het zijn enkele wetenswaardigheden die de wandelaar tegenkomt op een van de routes.

Routes grafisch bewerkt door Remco van Dun
Drie wandelroutes waarvoor 'veldwerk' werd verricht door de auteurs. Zij kwamen tot deze indeling door de gebieden te thematiseren. Zo loopt route I loopt vanaf de Veldhovenring, door de Hasseltstraat, Hasseltplein, Reitse Hoevenstraat en Bokhamerstraat. Het is de pre-industriële route met fabriekshuis en weverswoningen. Vooral aan het Hasseltplein en in de Bokhamerstraat is het achttiende- en negentiende-eeuwse dorpsleven voelbaar.

Route II loopt door het gebied waar de industrialisatie zich ontwikkelde tot een aaneengesloten
bebouwing met fabrieken en fabrikantenwoningen: de Goirkestraat. De route begint bij het Julianapark, vervolgens Goirkestraat, Erasplaats, langs fabrikantenwoningen in Goirkestraat, het statige Wilhelminapark, Smidspad, Leo XIII-straat, Bisschop Bekkerslaan en eindigend bij de urinoirs op het Kapelaan Poellplein.

Route III is eveneens fraai met grote fabrikantenwoningen, magazijnen, pakhuizen in de binnenstad. Te beginnen bij de Sint Josephstraat, Lanciersstraat, Jan Aartestraat, Kazernehof, Heuvelring, Telegraafstraat, IJzerstraat, Willem II-straat, Tuinstraat en Telexstraat met dominantie van de firma G. Bogaers en Zoon, Stationsstraat en Nieuwlandstraat, Noordstraat, Spoorlaan, Gasthuisring en eindiend bij de in 1930 geopende nieuwe Textielschool.
Foto's van de Goirkestraat
Jan van Oevelen

Het boek toont het textielerfgoed van de stad die eens de wolstad van Nederland werd genoemd: fabrieken, fabrikantenwoningen, fabriekshuizen, wevers- en arbeiderswoningen. Het is textielerfgoed waar de Tilburgers trots op zijn en erfgoed waarmee de stad naar buiten kan treden om bezoekers het verhaal van de stad te vertellen. De nieuwe publicatie Drie wandelroutes. Textielerfgoed in Tilburg is een middel daartoe.

R. Peeters, R. van Putten, P. Robben, Drie wandelroutes. Textielerfgoed in Tilburg (Tilburg 2016). Te koop bij Gianotten Mutsaers à € 9,95 of te bestellen via mail. Het boek kan dan per post worden verstuurd met vooraf betaling van portokosten en publicatie.