dinsdag 14 januari 2014

Collectie Koning Willem II Stadsmuseum Tilburg maakt wereldreis




Stadsmuseum Tilburg is een 'nomadisch' museum. Dat blijkt wel uit de wereldreis die momenteel vijf Tilburgse museumstukken maken. Zo zijn unieke schilderijen van Koning Willem II en zijn vrouw Anna Paulowna uit het depot van Stadsmuseum Tilburg gehaald om vervolgens te gaan reizen door Europa.
Het idee voor een tentoonstelling ontstond in Nederland. In het kader van 200 jaar Koninkrijk Nederland benaderde het Dordrechts Museum de Hermitage voor een bruikleen en het Russische museum reageerde enthousiast. De Hermitage zag er een mooie afsluiting in van het Nederland-Ruslandjaar. Toen het museum als partner aansloot, werd het ineens mogelijk veel meer werken op te nemen.


De expositie opende in de Hermitage in St. Petersburg in september 2013. Het werd een bijzondere tentoonstelling over de kunstcollectie van de Nederlandse koning Willem II. De collectie was befaamd in zijn tijd, maar viel na de dood van de koning uiteen. Willem II leerde kunst verzamelen van onder anderen tsaar Nicolaas I, de broer van zijn vrouw Anna Paulowna. Deze was zeer onder indruk van de werken die zijn zwager in het winterpaleis in Sint-Petersburg had verzameld, de latere Hermitage. Terug in Nederland bracht hij een unieke verzameling bijeen: Rubens, Rembrandt, Da Vinci en Rafaël. Willem II was een pionier op het gebied van de Vlaamse primitieven. Hij was een van de allereersten die Van Eyck opnamen in hun verzameling.
Voor de expositie in Dordrecht (vanaf 2 maart 2014) komen er zes werken uit de Hermitage terug naar Nederland. Daarnaast leent het museum ook nog eens portretten van Willem II, Anna Paulowna en haar ouders uit de keizerlijke Romanov-galerij. Ook andere musea werkten mee aan de tentoonstelling. Het Metropolitan Museum in New York leende Rembrandts 'Oosterling'. Het Louvre leverde een triptiek van Memling. Uit het Koninklijk Archief komt het uniform dat Willem II aan had tijdens zijn inhuldiging, inclusief het sabel dat hij gebruikte tijdens de Slag bij Waterloo. En Stadsmuseum Tilburg? Die leverde maar liefst vijf bijdragen:
  1. J.W. Pieneman, Portret van Prins Willem van Oranje en zijn gemalin prinses Anna Paulowna, 1816.
  2. J.W. Pieneman, De overgave van Hasselt op 8 augustus 1831.
  3. L. Moritz, Willem II gewond in de slag bij Waterloo, 18 juni 1815.
  4. E.F. Georges, Replica van het standbeeld van koning Willem II in Tilburg.
  5. Kalkbakje en zilveren troffel, door koning Willem II gebruikt bij de eerstesteenlegging van het paleis te Tilburg.


A. State Hermitage Museum, St. Petersburg, Rusland, van 24 sept. 2013 t/m 19 januari 2014

B. Dordrechts Museum, van 2 maart 2014 t/m 16 juni 2014

C. Villa Vauban, Musée d'Art de la Ville de Luxembourg, van 5 juli t/m 12 oktober 2014.